Mô hình tư duy của thành công

Tóm tắt xã luận “Mô hình tư duy dẫn tới thành công” của tác giả Elizabeth Grace Saunders đăng trên Tạp chí Kinh doanh Harvard.

---

Niềm đam mê công việc của bạn lại có thể phá hỏng thành công. Khi bạn đi từ cảm giác tràn đầy sinh lực, phấn khích và có khả năng kiểm soát được công việc sang cảm giác bị thôi thúc phải đạt được điều gì đó và cảm giác bắt buộc phải tạo ra sản phẩm, bạn đã chuyển từ đam mê hài hòa lợi lạc sang kiểu đam mê như bị ám ảnh và có hại.

Một khi bạn đã quen với việc hoạt động trong trạng thái đam mê ám ảnh, dù bạn có muốn hành động khác đi, bạn cũng không biết phải làm thế nào. Các khuôn mẫu hành vi và tinh thần đã ăn sâu vào cơ thể bạn một cách tự nhiên dẫn bạn đến việc dường như không thể kiểm soát được cảm giác là phải làm việc. Nghịch lý thay, những phản xạ tự nhiên này lại kìm hãm chất lượng công việc. Và khi bạn thực hiện những nỗ lực nhỏ để thay đổi, chẳng hạn như rời văn phòng đúng giờ, bạn gặp phải các triệu chứng rối loạn như là khi cai nghiện, những triệu chứng này lại đẩy bạn quay trở lại thói quen cũ của mình là nghiện làm việc.

May mắn là vẫn có hy vọng. Bạn có thể tìm lại được cuộc sống với đam mê hài hòa bằng cách chủ động thay đổi hành vi của mình và bằng cách thay thế những suy nghĩ có hại bằng những suy nghĩ có lợi. Để giúp bạn trong quá trình này, tôi đã vạch ra những ý nghĩ mà thường thấy lướt qua tâm trí của người bị bế tắc trong trạng thái đam mê ám ảnh và đưa ra các đề xuất về cách sửa đổi các ý nghĩ này.

Thứ nhất, đánh giá sai lầm về giá trị

Ý nghĩ có hại: Tôi quan trọng và có giá trị vì những gì tôi đạt được, sản xuất ra hoặc sở hữu. Vì vậy, nếu tôi ngừng đạt được, ngừng sản xuất hoặc mất đi sở hữu thì cuộc sống của tôi không còn giá trị, ý nghĩa hay mục đích gì nữa.

Ý nghĩ có lợi: Tôi có giá trị bởi vì tôi là ai, không phải vì những gì tôi làm. Tôi là một cá nhân độc nhất có mục đích sống riêng bất kể những gì tôi kiếm được, hoàn thành hay sở hữu.

Ý nghĩ có hại: Hoàn hảo là lựa chọn duy nhất. Ít hơn hoàn hảo là thất bại.

Ý nghĩ có lợi: Sự hoàn hảo là một ý tưởng trừu tượng do tâm trí tôi tạo ra mà không thể tồn tại trong thực tế của một thế giới vật chất không hoàn hảo. Tôi có thể chọn để điều chỉnh các phương pháp đánh giá của mình sao cho việc chưa hoàn hảo vẫn được coi là thành công.

Ý nghĩ có hại: Tôi chỉ tốt như _____________ cuối cùng của tôi. Nếu tôi dừng lại, nghỉ ngơi hoặc không đạt được mức tương đương hoặc tốt hơn trong tương lai, tôi sẽ mất tất cả.

Ý nghĩ có lợi: Mỗi kinh nghiệm sống đều mang đến một cơ hội để trưởng thành. Mỗi ngày, tôi có thể làm hết sức mình, sửa chữa những sai lầm của mình và học hỏi cho lần sau khi gặp thử thách tương tự. Quá khứ của tôi cung cấp nền tảng an toàn cho tương lai của tôi.

Thứ hai, ý thức trách nhiệm quá đà

Ý nghĩ có hại: Nếu mọi thứ không diễn ra theo đúng kế hoạch và khiến mọi người hài lòng thì đó là lỗi của tôi. Lẽ ra tôi phải lên kế hoạch nhiều hơn, làm việc  nhiều hơn và nhiều hơn nữa.

Ý nghĩ có lợi: Các hoạt động hiếm khi diễn ra chính xác theo kế hoạch và thường không có kịch bản nào khả thi có thể khiến tất cả mọi người hài lòng. Tôi chịu trách nhiệm về các lĩnh vực nằm trong tầm kiểm soát của mình nhưng giải phóng trách nhiệm đối với những lĩnh vực nằm ngoài tầm kiểm soát của tôi, bao gồm các trường hợp không lường trước được và phản ứng cảm xúc của người khác.

Ý nghĩ có hại: Tôi chỉ có thể nghỉ ngơi mà không cảm thấy tội lỗi khi mọi công việc đã hoàn thành. Nếu tôi dừng lại sớm hơn thì tôi chỉ là kẻ lười biếng, ích kỷ và vô trách nhiệm.

Ý nghĩ có lợi: Sẽ luôn có nhiều việc phải làm. Bằng cách chọn nghỉ ngơi vào những khoảng thời gian hợp lý, tôi tăng năng suất, hoàn thành nhiều việc hơn, tận hưởng cuộc sống và không còn cảm thấy bực bội khi thấy những người khác nghỉ giải lao.

Ý nghĩ có hại: Nhu cầu của tôi là ưu tiên thấp nhất. Tôi sẽ chỉ ngủ đủ giấc, ăn uống đầy đủ, tập thể dục và thực hiện các hoạt động mà tôi yêu thích một khi nhu cầu của mọi người và hầu hết mong muốn của họ - được đáp ứng.

Ý nghĩ có lợi: Việc quan tâm đến nhu cầu của người khác là điều tốt đối với tôi, nhưng tôi cũng có nhu cầu chính đáng là tự chăm sóc bản thân đúng cách. Khi tôi dành thời gian để nuôi dưỡng sức khỏe thể chất, tinh thần, cảm xúc và tinh thần của mình, tôi có khả năng lớn hơn để thực sự kết nối và hỗ trợ người khác.

Thứ ba, bất an trong các mối quan hệ

Ý nghĩ có hại: Mọi người đang dõi theo và đánh giá tôi. Nếu tôi không đáp ứng các tiêu chuẩn của họ về thành công, họ sẽ nghĩ xấu về tôi.

Ý nghĩ có lợi: Tôi có thể chọn không cho phép nhận thức của người khác về tôi quyết định ý kiến ​​của tôi về bản thân. Tôi tự do sống theo ý mình và đưa ra những lựa chọn phù hợp với mình.

Ý nghĩ có hại: Tôi rất tệ trong việc hình thành và duy trì các mối quan hệ. Tôi không bao giờ có thể làm cho bạn bè và gia đình hạnh phúc, vậy tại sao tôi phải gắng có một cuộc sống khác ngoài công việc chứ?

Ý nghĩ có lợi: Ban đầu có thể không dễ dàng đối với tôi, nhưng tôi có thể học cách hình thành và duy trì các mối quan hệ tốt hơn. Có thể không phải lúc nào tôi cũng đáp ứng được kỳ vọng của mọi người, nhưng tôi có cơ hội thành công cao hơn khi tôi tiếp tục nỗ lực.

Ý nghĩ có hại: Tôi cảm thấy kiểm soát được công việc bởi vì một số hành động nhất định sẽ tạo ra kết quả cụ thể. Rủi ro khi dấn thân vào những lĩnh vực mà tôi không phải lúc nào cũng biết mình phải làm gì và tôi không thể tin tưởng vào phản ứng của người khác đối với hành động của mình.

Ý nghĩ có lợi: Tôi có thể chọn ở một nơi an ninh và biệt lập, hoặc tôi có thể chọn mở lòng với người khác. Tôi có thể trải qua cảm giác mất kiểm soát, nhưng cuối cùng tôi tạo ra khả năng có được niềm vui lớn trong mối quan hệ thực sự với người khác.

Nếu bạn nghĩ rằng bạn có thể đã rơi vào bẫy của đam mê ám ảnh, hãy xem qua danh sách trên và tự hỏi bản thân: Tôi có đồng ý với bất kỳ kiểu suy nghĩ có hại nào không?

Nếu câu trả lời là “có”, bạn có thể kết hợp các mẫu suy nghĩ có lợi vào cuộc sống của mình thông qua các loại hoạt động sau:

• Viết ra những suy nghĩ của bạn trong nhật ký và sau đó sửa đổi những suy nghĩ có hại của bạn thành những suy nghĩ có lợi.

• Giữ một danh sách những suy nghĩ có lợi trên tường trong không gian làm việc của bạn.

• Suy ngẫm về những suy nghĩ có lợi bằng cách lặp lại chúng (nói thành tiếng hoặc trong im lặng).

 

Nguyên văn của Bài xã luận này được xuất bản lần đầu trên Tạp chí Kinh doanh Harvard vào ngày 12 tháng 9 năm 2019. Bản Tóm tắt tới đây là hết. Dự án được thực hiện bởi Tugiac.vn với phương châm: Sống Đời Tỉnh Thức - Tự Lực Giác Ngộ.