Liệu bạn có đang gắng quá sức?

Tóm tắt xã luận “Liệu bạn có đang gắng quá sức?” của tác giả Rebecca Zucker đăng tải trên Tạp chí kinh doanh Harvard.

Tất cả chúng ta đều có những lúc căng thẳng khi có nhiều việc mà thời hạn hoàn thành đến cùng một lúc, khi có những hợp đồng quan trọng phải chốt, hoặc khi vào mùa vụ làm ăn bận rộn kéo dài vài tháng. Trong những thời điểm đó, chúng ta có thể làm việc căng thẳng hơn hoặc phải làm thêm giờ nhiều hơn, nhưng chúng ta biết rằng giai đoạn đó chỉ là tạm thời, và chúng ta vẫn có thể thu xếp và quán xuyến được. Ngược lại, có khoảng 10% người Mỹ được coi là bị nghiện làm việc, tức là họ có "xu hướng làm việc quá mức và quá sức" liên tục không ngừng. Cho dù bạn đang ở trong một giai đoạn căng thẳng tạm thời, hay bận rộn là "bình thường" đối với bạn thì có một số dấu hiệu quan trọng có thể chỉ ra bạn đang bị quá sức. Các dấu hiệu này sẽ được trình bày ở sau đây.

Dấu hiệu thứ nhất, bạn không sử dụng các kỳ nghỉ

Nếu bạn luôn bỏ các kỳ nghỉ (tức là tiếp tục làm việc cả trong các ngày lễ lớn), thường xuyên làm việc tất cả các ngày cuối tuần, hoặc không bao giờ nghỉ phép là một dấu hiệu cho thấy bạn đang đốt nến từ cả hai đầu. Trong khi chỉ có 23% người Mỹ nghỉ phép đầy đủ đúng theo số ngày phép, thì các nghiên cứu về các vận động viên chuyên nghiệp cho thấy rằng thời gian nghỉ ngơi chính là điều cần thiết để họ có thể đạt thành tích cao nhất khi cần thiết, và điều đó cũng đúng đối với tất cả chúng ta. Trong khi các kỳ nghỉ dài là rất tốt thì ngay cả những ngày nghỉ ngắn cũng rất cần thiết, chẳng hạn như dùng ngày cuối tuần để sạc lại năng lượng, dành thời gian cho cá nhân mình vào buổi tối, hoặc lấy một ngày phép bất thường cũng quan trọng để khôi phục lại năng lượng và chống lại suy nhược do lúc nào cũng ở trong tình trạng “chiến đấu”.

Dấu hiệu thứ hai, bạn bỏ qua không thèm để ý tới các quan hệ cá nhân

Khi chúng ta tập trung hoàn toàn vào một công việc trong thời gian dài, chúng ta thường phải trả giá là mất đi các mối quan hệ cá nhân. Trong năm 2018, 76% người lao động ở Mỹ nói rằng căng thẳng tại nơi làm việc ảnh hưởng đến các mối quan hệ cá nhân của họ, và với những người nghiện làm việc thì khả năng ly hôn là cao gấp đôi. Không dành thời gian để kết nối với bạn bè và gia đình cũng có thể gây hại cho sức khỏe. Nghiên cứu cho thấy rằng các mối quan hệ xã hội mạnh mẽ có mối tương quan tích cực với tuổi thọ và thiếu đi các mối quan hệ xã hội thì cũng tương tự như hút 15 điếu thuốc mỗi ngày. Nếu bạn không dành thời gian bên ngoài công việc để kết nối xã hội thì bạn sẽ ngày càng bị cô lập, vì dần dà ai cũng cho rằng bạn luôn luôn bận rộn nên chẳng ai còn dám liên hệ với bạn nữa. Khi có những dấu hiệu như thế, thì khả năng là bạn đang quá sức rồi đó. 

Dấu hiệu thứ ba, ngoài lúc làm việc ra thì bạn không thể có mặt một cách tỉnh thức và đầy đủ

Một dấu hiệu khác cho thấy bạn đang tự đẩy mình quá sức là khi bạn rời khỏi văn phòng và dành thời gian bên người thân, bạn không làm sao mà tắt công việc trong não đi được, bạn không thể có mặt một cách đầy đủ với cả tâm và thân bên cạnh người thân được. Trong năm 2017, 66% người Mỹ báo cáo là vẫn làm việc trong khi đi nghỉ. Jeff, một khách hàng cũ của tôi là một thành viên cao cấp tại một công ty luật, chưa bao giờ đi nghỉ mà không mang theo máy tính xách tay. Ngoài ra, sau khi dành thời gian vào cuối tuần để kết nối với con gái, anh ta thú nhận là không ngừng suy nghĩ về công việc và thừa nhận rằng anh không thể ngừng được việc kiểm tra email trên điện thoại của mình vài phút một lần. Thỉnh thoảng suy nghĩ về công việc cũng là bình thường thôi nhưng điều đó sẽ trở thành vấn đề nghiêm trọng khi chúng ta không thể khống chế được bản thân mình và để cho công việc dần dần xói mòn các mối quan hệ quan trọng. Trong cuốn sách tựa đề Bất Loạn Động, tác giả Nir Eyal chỉ ra rằng những phiền nhiễu đến từ công việc làm cho những người mà chúng ta yêu thương nhất chỉ được nhận sự quan tâm còn dư lại của chúng ta sau khi chúng ta dành hết tâm sức cho công việc. Và sự quan tâm dạng bố thí dư thừa này thực chất là chả còn bao nhiêu. 

Dấu hiệu thứ tư, bạn bỏ cả việc chăm sóc cho bản thân.

Đây không phải chỉ là thỉnh thoảng bỏ qua không tắm khi làm việc ở nhà đâu. Khi mà bạn ngủ không đủ giấc, bỏ qua bữa ăn hoặc chỉ tồn tại trong một chế độ ăn bằng cafe và kẹo bánh, hoặc bỏ tập thể dục hoặc bỏ cả vệ sinh cá nhân trong một thời gian dài. Thì đó là các dấu hiệu cho thấy bạn đang ở trong một mô hình sống và làm việc không lành mạnh. Đặc biệt, khi chúng ta hy sinh giấc ngủ cho công việc, chúng ta đang chống lại chính mình, vì thiếu ngủ được chứng minh là làm suy yếu các chức năng nhận thức cấp cao bao gồm cả khả năng phán đoán, tư duy phê phán, khả năng ra quyết định và tư duy tổ chức. Tương tự như vậy, bỏ qua tập thể dục đặt chúng ta ở một bất lợi hơn nữa. Tập thể dục đã được chứng minh là giúp giảm căng thẳng, cải thiện tâm trạng và năng lượng, và tăng cường chức năng nhận thức, chẳng hạn như bộ nhớ, sự tập trung, khả năng học, sức chịu đựng tinh thần, và cả khả năng sáng tạo. Là một cựu nhân viên của một ngân hàng đầu tư, tôi đã từng phải làm việc 80 đến 100 giờ một tuần trong một khoảng thời gian căng thẳng thì tôi thấy việc nghỉ ngơi, tập thể dục, ăn uống, và thậm chí ngủ trưa tại văn phòng là rất quan trọng để duy trì sức khỏe, sức chịu đựng và năng suất. 

Dấu hiệu thứ năm, bạn thấy giá trị cá nhân của bạn hoàn toàn được xác định bởi công việc.

Không có một nhân sinh quan rộng, không nhận ra giá trị cá nhân của mình trước tiên phải là một con người, không thấy được mối tương quan giữa giá trị công việc với phần còn lại của đời sống, tất cả những điều này có thể là dấu hiệu cho thấy bạn đang tự đẩy mình đi quá xa. Cái nhìn thiển cận này thường được thúc đẩy bởi niềm tin về một thế giới vận hành bằng hợp đồng. Elisa, lãnh đạo về công nghệ tại một công ty công nghệ, đã đẩy bản thân và nhóm của cô cố gắng liên tục. Hành vi của cô được thúc đẩy bởi một niềm tin rằng "Giá trị của tôi là những gì tôi sản xuất ra." Để mở rộng quan điểm của mình, cô hỏi những người mà cô tôn trọng về những gì họ đánh giá cao về cô, cũng như cách họ đánh giá bản thân họ. Nhờ vậy, cô đã nhận ra rằng nhiều người xung quanh cô đã nhìn thấy giá trị của cô là người bạn tốt, cha mẹ tốt, hoặc đối tác thân thiết. Hơn nữa, họ cũng xác định giá trị riêng của họ là rộng hơn công việc. Đôi khi, phải cần một sự kiện lớn, như sự ra đời của một đứa trẻ hoặc cái chết của một đồng nghiệp hoặc người thân, để thức tỉnh ta, đưa ta thoát khỏi quan điểm hạn chế rằng giá trị của bản thân chỉ nằm ở công việc. Một cách khác để mở rộng nhân sinh quan là có thêm nhiều hoạt động ngoài công việc, những hoạt động đó sẽ là những lời nhắc nhở rằng công việc không phải là tất cả. 

Trong khi tất cả chúng ta đôi khi cần phải làm việc căng trong một khoảng thời gian ngắn thì đặt công việc ở đúng vị trí trong sự tương quan hợp lý với những phần còn lại của cuộc sống để vẫn có thể chăm sóc cho bản thân và các mối quan hệ cá nhân, điều này sẽ là chìa khóa để đạt được thành công lâu dài trong cả đời sống cá nhân cũng như sự nghiệp.

Nguyên văn của Bài xã luận này được xuất bản lần đầu trên Tạp chí Kinh doanh Harvard vào ngày 3 tháng 1 năm 2020. Bản Tóm tắt tới đây là hết. Dự án được thực hiện bởi Tự Giác.VN với phương châm: Sống Đời Tỉnh Thức - Tự Lực Giác Ngộ.